i
Legenda
1
Organizacja FN
2
Współorganizacja
3
Organizator zewnętrzny
4
Koncert poza siedzibą
Zobacz repertuar

Program sezonu 2018/2019

Repertuar nowego sezonu FN
już dostępny na naszej stronie!

Więcej...

Orkiestra Filharmonii Narodowej

Dyrektor Artystyczny FN
JACEK KASPSZYK

Więcej...

Chór Filharmonii Narodowej

Dyrektor Chóru
Bartosz Michałowski

Więcej...
Powrót do listy koncertów

Repertuar

Wiosna średniowiecza - Machaut - ksiądz, dyplomata, poeta, muzyk
Rodzaj koncertu: Po prostu... Filharmonia!
Sala: Kameralna
Abonament: PPF3 - Po prostu... Filharmonia!
Cena: dorośli 30 zł, młodzież 15 zł
Wykonawcy
Program
Guillaume de Machaut
- Virelai Quant je sui mis au retour
Guillaume de Machaut
- Virelai Comment qu’à moy lonteine
Guillaume de Machaut
- Rondeau Puisqu’en oubli
Guillaume de Machaut
- Ballade Amour me fait désirer
Guillaume de Machaut
- Virelai Dame, vostre doulz viaire
Guillaume de Machaut
- Virelai Dou mal qui m’a longuement
Guillaume de Machaut
- Ballade Ploures, dames
Guillaume de Machaut
- Ballade J’aim mieux languir (instr.)
Guillaume de Machaut
- Virelai Se ma dame
Guillaume de Machaut
- Rondeau Dix et sept, cinq
Guillaume de Machaut
- Prologue Et musique est une science
Guillaume de Machaut
- Virelai Liement me deport (instr.)
Przerwa [15']
Guillaume de Machaut
- Lai Loyauté que point ne delay

Projekt 3: Wiosna średniowiecza

Jak wyznaczyć początek i kres epoki trwającej około tysiąca lat? To zupełnie niewyobrażalny szmat czasu, według tradycyjnych ujęć historycznych rozpościerający się między upadkiem Cesarstwa Rzymskiego na Zachodzie, a początkiem renesansu i czasem wielkich odkryć geograficznych. Średniowiecze – postępując konsekwentnie śladem tych oznaczonych umownie granic – miałoby być czasem środka dziejów Europy, między starożytnością i okresem nowożytnym. Oczywiście nie tkwiło w stagnacji; zmieniało się – miało swój początek, apogeum i schyłek. I dawno już przestał w odniesieniu do średniowiecza obowiązywać paradygmat epoki o cechach wyłącznie negatywnych, pomroki dziejowej, w której zdobycze cywilizacyjne i kulturowe starożytności były niszczone, ulegały permanentnej degradacji. Średniowiecze mieni się dziś barwami tak bogatymi, jak wyrafinowane iluminacje kodeksów, w których zapisywano – szczególnie w czasach późnych – niezwykle wyrafinowaną muzykę. Około sto lat temu holenderski historyk – Johan Huizinga – nazwał ów schyłek epoki „jesienią średniowiecza”. Jednak aż korci, by ów bujny i bogaty czas, niezwykły choćby w Burgundii czy ówczesnej Francji, uznać za symboliczną wiosnę dla nowoczesnej muzyki.

 

Machaut - ksiądz, dyplomata, poeta, muzyk

Guillaume de Machaut, francuski kompozytor i poeta, należał do największych artystycznych osobowości XIV stulecia. Za życia bardzo ceniony, później – jak to zwykle bywało – jego nazwisko i dorobek skryła dziejowa pomroka. Twórczość „ostatniego truwera” ponownie odkryto w XIX wieku, drugie (i chyba bogatsze) życie darowano jej w wieku XX i w naszych czasach. W dziełach, motetach i chansons Machauta odbijają się zarówno ścieżki jego życia, jak również barwna, ale burzliwa i niespokojna epoka późnego średniowiecza, znaczona krwawymi wojnami, zarazami, klęskami żywiołowymi. Machaut, który kształcił się w rodzinnym Reims, od 1323 roku pełnił obowiązki sekretarza królewskiego na dworze czeskiego władcy, Jana Luksemburskiego. Dało to kompozytorowi sposobność zwiedzenia Europy, bo uczestniczył w licznych wojennych wyprawach i podróżach podejmowanych przez króla. Odwiedził m.in. Śląsk, Litwę, Toruń i Królewiec (miasta należące do państwa Zakonu Krzyżackiego), Polskę i Węgry. Niestety, nie był w Krakowie w 1364 roku podczas słynnego zjazdu monarchów i nie ucztował u Wierzynka, ale wydarzenia te – głośne w ówczesnym świecie – były mu znane. Po roku 1340 Machaut, zaopatrzony licznymi prebendami, osiadł w rodzinnym Reims. Sprawował tu funkcję katedralnego kanonika, przeżył też dramatyczny czas oblężenia miasta przez Edwarda III Angielskiego. Rozkwitła wówczas jego twórczość – większość chansons datowana jest na czas dojrzałości życiowej i artystycznej. W dziejach muzyki polifonicznej Guillaume de Machaut zajmuje pozycję wyjątkową – jest pierwszym twórcą najwyższej rangi artystycznej znanym z nazwiska. Jego dorobek ma znaczenie kluczowe, ponieważ łączy nowe idee, które zaczęły zakorzeniać się około roku 1300 (a więc hipotetycznej daty narodzin Machauta) z muzyką późnego średniowiecza. On, jednocześnie muzyk i poeta, połączył tradycje świeckiej twórczości monodycznej z nowymi technikami okresu nazywanego Ars nova. Jego niezwykłe kompozycje, w których słowo nierozerwalnie splata się z linią melodyczną udowadniają, że integralność poezji i muzyki jest nieodzowna do doświadczenia piękna, zaklętego w wyrafinowanych gatunkach i formach tego okresu, takich jak ballada, rondo czy virelai. Zresztą ambitne dzieje tego ostatniego gatunku zaczynają się właśnie od jego twórczości. W swoich dziełach Machaut poruszał ponadczasowe problemy człowieka, pytania natury egzystencjalnej łączył z osobistymi przeżyciami. To znak kiełkowania humanizmu w cywilizacji europejskiej.

Marcin Majchrowski

Filharmonia Narodowa
Pobierz aplikację
Prawa autorskie © 2016 Filharmonia Narodowa Realizacja: ActiveDesign