Koncert symfoniczny - 150. rocznica śmierci Stanisława Moniuszki Filharmonia Narodowa

Przejdź do treści
Koncert symfoniczny - 150. rocznica śmierci Stanisława Moniuszki
Przemysław Neumann, fot. DG Art Projects

W latach 30. XIX wieku sensację wzbudziło wydanie książki Teodora Narbutta Dzieje starożytne narodu litewskiego, w której autor zebrał wiele ludowych podań i mitów, przekazywanych dotąd tylko ustnie. Jakkolwiek krytykowano niekiedy historyczną i filologiczną rzetelność, tej skądinąd wielce zasłużonej postaci, to jego publikacja okazała się bardzo inspirująca, m.in. dla Ignacego Józefa Kraszewskiego, który poetycko rozwinął niektóre opowieści m.in. w swym zapomnianym dziś poemacie Anafielas. Epizod z jego pierwszej części, Witoloraudy wspomina historię Nijoły, która pragnie pocieszyć swą matkę Krumine, patronkę dobrych plonów z pomocą kwiatu szczęścia; w trakcie jego poszukiwań zostaje zwabiona przez wodne boginki Wundyny i porwana przez bóstwo śmierci – Poklusa. Dzieło zaprezentowano w Wilnie z wielkim powodzeniem w roku 1852, cztery lata później także w Petersburgu (jako Les Ondines) po czym popadło w zapomnienie aż po wiek XXI, kiedy to pod batutą Łukasza Borowicza dokonano jego pierwszej fonograficznej rejestracji (wraz z kantatą Milda). Długo zapomniana pozostawała także urocza kantatowa wersja ballady Mickiewicza Pani Twardowska, jedno z późnych dzieł (oraz ze stosunkowo licznych pióra Moniuszki do słów wieszcza) tworzonych mniej więcej współcześnie z ostatnią ukończoną operą, Parią.

Zainteresowany muzyką programową Mieczysław Karłowicz pojmował ją raczej w kategoriach psychologicznych i symbolicznych, nie czysto ilustracyjnych. Jego młodzieńcza Symfonia Odrodzenie odpowiada klasyczno-romantycznym ramom czteroczęściowego cyklu, a jego ideową podstawą jest obszerny, autorski program w „młodopolskim” stylu. Mowa w nim o „ponurym, złowrogim śpiewie” i powolnym przebudzeniu pogrążonej w letargu duszy (cz. I), kontemplacji świata opromienionego słońcem (cz. II), pokusach błahych uciech na jakie wystawiona jest dusza (cz. III) i wreszcie – tytułowym odrodzeniu człowieczego ducha, na zew „wiekuistego hasła”. W tej kompozycji wykrystalizował się w pełni indywidualny styl Karłowicza, choć on sam, zawsze niezadowolony z własnych dokonań i nie przeznaczył symfonii do druku.

Zamknij

Bartosz Michałowski

Od 2017 roku Dyrektor Chóru Filharmonii Narodowej w Warszawie.

Ukończył z wyróżnieniem wydział dyrygentury chóralnej Akademii Muzycznej im. I.J. Paderewskiego w Poznaniu. W latach 1998–2005 był asystentem prof. Stefana Stuligrosza i dyrygentem Chóru Filharmonii Poznańskiej. Z Poznańskimi Słowikami koncertował wielokrotnie w Niemczech, Francji, Hiszpanii, Belgii, Holandii, Danii, Szwecji, Włoszech, Austrii, Szwajcarii, Czechach, na Litwie, w Rosji i w Japonii. Jest laureatem nagrody L’Orphée d’Or 2015, przyznanej przez Académie du Disque Lyrique w Paryżu, nominacji do Fryderyka 2015 za dwupłytowy album z muzyką Pasquale Anfossiego, zdobywcą Złotej Płyty, a także zwycięzcą IX Ogólnopolskiego Konkursu Dyrygentów Chóralnych, w którym przyznano mu również nagrodę specjalną za świadomość pracy nad emisją głosu w zespole chóralnym.

Bartosz Michałowski jest założycielem, dyrektorem artystycznym i dyrygentem Poznańskiego Chóru Kameralnego, jednego z najlepszych polskich zespołów tego typu. Jest również pomysłodawcą i dyrektorem Ogólnopolskiego Konkursu Kompozytorskiego Opus 966. Artysta jest twórcą warsztatów kompozytorskich dla dzieci i młodzieży „Pisz muzykę – to proste!”, a także współautorem projektu „Obrazogranie”, realizowanego z Muzeum Narodowym w ramach Biennale sztuki dla dziecka w Poznaniu.

Wraz z Poznańskim Chórem Kameralnym był oklaskiwany podczas prestiżowych konkursów w Niemczech i Francji, otrzymał także I Nagrodę i Nagrodę Publiczności Międzynarodowego Festiwalu Chóralnego w Neuchâtel (Szwajcaria). Prowadzony przez niego Chór, jako jedyny zespół w Polsce, współpracuje z legendarną orkiestrą Concerto Köln, koncertował z Irish Baroque Orchestra, współpracował również wielokrotnie z Orkiestrą Filharmonii Poznańskiej, a także Polską Orkiestrą Radiową, Orkiestrą Filharmonii Dolnośląskiej, Orkiestrą Filharmonii Gorzowskiej, Czech Virtuosi.

Jako dyrygent zdobywał główne nagrody w uznanych konkursach chóralnych oraz liczne nagrody specjalne: za najlepszą technikę wokalną zespołu, najlepsze wykonanie muzyki współczesnej, czy dla najlepszego dyrygenta.

W czasie swojej dotychczasowej pracy z Chórem Filharmonii Narodowej poprowadził w siedzibie Filharmonii i poza nią, m.in.: Pieśni kurpiowskie Szymanowskiego, Msze Kodály’a i Greczaninowa, Małą mszę uroczystą Rossiniego, Mszę Koronacyjną Mozarta. Jako dyrektor Chóru w październiku 2017 przygotował zespół do światowego prawykonaniu opery sakralnej Mojżesz Antona Rubinsteina (dyr. Michaił Jurowski), a w lutym 2018 Chór pod jego batutą wziął udział w projekcie PWM „100 na 100 – Muzyczne dekady wolności”, nagrywając Stabat Mater Romana Padlewskiego.

Brał również udział w przygotowaniach kilkunastu koncertów wokalno-instrumentalnych Chóru i Orkiestry Filharmonii Narodowej, współpracując ze znakomitymi dyrygentami: Tonem Koopmanem, Christophem Königem, Matthew Hallsem, Jackiem Kaspszykiem i in. oraz z Krzysztofem Pendereckim przy wykonaniu jego Polskiego Requiem.

Jest zapraszany do współpracy przez organizatorów renomowanych festiwali, takich jak Schleswig-Holstein Musik Festival, Wielkanocny Festiwal Ludwiga van Beethovena, Międzynarodowy Festiwal Muzyki Sakralnej Gaude Mater, Międzynarodowy Festiwal im. Grzegorza Gerwazego Gorczyckiego, Transatlantyk Festival, Nostalgia Festival, Festiwal Muzyki Współczesnej im. Wojciecha Kilara, Festiwal Muzyki Współczesnej Poznańska Wiosna Muzyczna, Festiwal Muzyki Oratoryjnej Musica Sacromontana, Dolnośląski Festiwal Muzyczny, czy Mikołowskie Dni Muzyki.

Artysta przygotował i zaprezentował dotychczas kilkaset utworów a cappella wszystkich epok, regularnie podejmuje też współpracę z renomowanymi instytucjami i orkiestrami przy wykonaniach dzieł wokalno-instrumentalnych. Ma w dorobku liczne prawykonania, wziął udział w nagraniu ponad 20 płyt.

Obok bogatego doświadczenia dyrygenckiego, Bartosz Michałowski przez wiele lat doskonalił umiejętności i wiedzę z zakresu emisji głosu – ukończył kursy mistrzowskie u Poppy Holden (Wielka Brytania), Christiana Elssnera (Niemcy) i Józefa Fraksteina (Polska).

Jest wykładowcą Uniwersytetu Muzycznego im. Fryderyka Chopina w Warszawie (posiada stopień doktora).