Koncert symfoniczny - 150. rocznica śmierci Stanisława Moniuszki Filharmonia Narodowa

Przejdź do treści
Koncert symfoniczny - 150. rocznica śmierci Stanisława Moniuszki
Przemysław Neumann, fot. DG Art Projects

W latach 30. XIX wieku sensację wzbudziło wydanie książki Teodora Narbutta Dzieje starożytne narodu litewskiego, w której autor zebrał wiele ludowych podań i mitów, przekazywanych dotąd tylko ustnie. Jakkolwiek krytykowano niekiedy historyczną i filologiczną rzetelność, tej skądinąd wielce zasłużonej postaci, to jego publikacja okazała się bardzo inspirująca, m.in. dla Ignacego Józefa Kraszewskiego, który poetycko rozwinął niektóre opowieści m.in. w swym zapomnianym dziś poemacie Anafielas. Epizod z jego pierwszej części, Witoloraudy wspomina historię Nijoły, która pragnie pocieszyć swą matkę Krumine, patronkę dobrych plonów z pomocą kwiatu szczęścia; w trakcie jego poszukiwań zostaje zwabiona przez wodne boginki Wundyny i porwana przez bóstwo śmierci – Poklusa. Dzieło zaprezentowano w Wilnie z wielkim powodzeniem w roku 1852, cztery lata później także w Petersburgu (jako Les Ondines) po czym popadło w zapomnienie aż po wiek XXI, kiedy to pod batutą Łukasza Borowicza dokonano jego pierwszej fonograficznej rejestracji (wraz z kantatą Milda). Długo zapomniana pozostawała także urocza kantatowa wersja ballady Mickiewicza Pani Twardowska, jedno z późnych dzieł (oraz ze stosunkowo licznych pióra Moniuszki do słów wieszcza) tworzonych mniej więcej współcześnie z ostatnią ukończoną operą, Parią.

Zainteresowany muzyką programową Mieczysław Karłowicz pojmował ją raczej w kategoriach psychologicznych i symbolicznych, nie czysto ilustracyjnych. Jego młodzieńcza Symfonia Odrodzenie odpowiada klasyczno-romantycznym ramom czteroczęściowego cyklu, a jego ideową podstawą jest obszerny, autorski program w „młodopolskim” stylu. Mowa w nim o „ponurym, złowrogim śpiewie” i powolnym przebudzeniu pogrążonej w letargu duszy (cz. I), kontemplacji świata opromienionego słońcem (cz. II), pokusach błahych uciech na jakie wystawiona jest dusza (cz. III) i wreszcie – tytułowym odrodzeniu człowieczego ducha, na zew „wiekuistego hasła”. W tej kompozycji wykrystalizował się w pełni indywidualny styl Karłowicza, choć on sam, zawsze niezadowolony z własnych dokonań i nie przeznaczył symfonii do druku.

Zamknij

Łukasz Załęski

Jeden z najaktywniejszych polskich tenorów młodego pokolenia. W swoim repertuarze posiada ponad dwadzieścia pierwszoplanowych partii operowych i operetkowych. Obecnie występuje na niemal wszystkich scenach operowych w Polsce. Po ukończeniu z wyróżnieniem studiów na Akademii Muzycznej w Łodzi (2013), rozpoczął profesjonalną karierę sceniczną jako Edgardo w Łucji z Lammermooru Donizettiego w Operze Śląskiej w Bytomiu (2014). Laureat I nagrody I Ogólnopolskiego Konkursu Wokalnego im. Bogdana Paprockiego.Jego najważniejsze role operowe to: Faust (Potępienie Fausta Berlioza), Książę (Rusałka Dvořáka), Nemorino (Napój miłosny Donizettiego), Edgardo (Łucja z Lammermooru), Alfred (Traviata Verdiego), Książę Mantui (Rigoletto Verdiego), Fenton (Falstaff Verdiego), Stefan (Straszny dwór Moniuszki), Jontek (Halka Moniuszki), Kazimierz (Hrabina Moniuszki), Pinkerton (Madame Butterfly Pucciniego) oraz Rodolfo (La Boheme Pucciniego).

Doskonale odnajduje się także w rolach operetkowych. W repertuarze posiada następujące partie: Tassilo (Hrabina Marica Kálmána), Barinkay (Baron cygański J. Straussa) oraz Su-Czong (Kraina uśmiechu Lehára).

Sezon 2018/2019 upłynął w kalendarzu artysty pod znakiem jubileuszu 200. urodzin Stanisława Moniuszki. W ramach obchodów wystąpił jako Stefan w premierze Strasznego dworu w Operze Nova w Bydgoszczy w reżyserii Natalii Babińskiej (spektakl zainaugurował XXVI Bydgoski Festiwal Operowy), jako Kazimierz w premierze Hrabiny w Operze Bałtyckiej w Gdańsku w reżyserii Krystyny Jandy oraz jako Maks w ostatniej operze Moniuszki – Beata w Operze Krakowskiej.

Łukasz Załęski ma w swoim dorobku płytowym nagrania oper Moniuszki: Beata (DUX; partia Maksa) oraz Hrabina (rola Kazimierza).

Latem 2022 roku zadebiutuje na Bregenzer Festspiele 2022 jako Pinkerton w premierowej produkcji spektaklu Madame Butterfly.

 

[2022]