Zakończenie jubileuszowego sezonu artystycznego 2021/2022 Filharmonia Narodowa

Przejdź do treści
Zakończenie jubileuszowego sezonu artystycznego 2021/2022
Andrzej Boreyko, fot. Michał Zagórny

U genezy monumentalnej kompozycji, która stać się miała kamieniem milowym sławy swego autora, leży poemat pióra Johna Henry’ego Newmana, niezwykłej postaci w duchowym życiu dziewiętnastowiecznej Wielkiej Brytanii. Był anglikańskim duchownym, który pod wpływem lektur, przemyśleń, podróży do Włoch dokonał konwersji na wiarę katolicką i stał się kardynałem Kościoła, żarliwym apostołem, a później jego świętym. Newman opisał moment śmierci starca o symbolicznym imieniu Geroncjusz, otoczonego modlitwami współwyznawców, a następnie wędrówki jego duszy ku Bogu. Edward Elgar był zafascynowany utworem Newmana, z entuzjazmem więc podjął się jego umuzycznienia z myślą o wielkim Birmingham Triennial Music Festival w roku 1900 – jednej z najważniejszych imprez muzycznych, o tradycjach sięgających XVIII wieku. Wyczekiwana premiera nie należała do udanych i nie pomógł jej nawet Hans Richter, należący do najbardziej prominentnych dyrygentów swej epoki – ogrom trudności przerósł możliwości amatorskich chórów, jednak kolejne wykonania przyniosły dziełu sukces i uznanie, także w Niemczech, później w USA i innych krajach. Co ciekawe, w Anglii na przeszkodzie planowanym wykonaniom w wielu świątyniach, siłami kościelnych chórów stawało początkowo silnie katolickie przesłanie dzieła oraz komentowana w nim idea czyśćca – obca wyznaniom reformowanym; z czasem te obiekcje straciły na znaczeniu. Bogata oprawa muzyczna dwuczęściowego dzieła (sam autor sugerował, by nie określać go mianem oratorium) wyzyskuje cały ekspresyjny potencjał eschatologicznego tekstu i jego wstrząsających wizji umierania, wędrówki duszy i sądu. Szczególna rola przypada chórowi, który wciela się w role przyjaciół bohatera i towarzyszy jego ostatniej drogi, demonów i aniołów, dusz czyśćcowych. Ogromna popularność Snu trwać miała do czasów I wojny światowej, później – jak o wielu kompozycjach Elgara – także o niej niemal zapomniano, chociaż nie w jego ojczyźnie, w której należała do najczęściej wznawianych jego dzieł i ulubionej pozycji ambitnych chórów.

Zamknij

Tomasz Konieczny

Artysta zaliczany do grona najlepszych bas-barytonów na świecie specjalizujących się w muzyce niemieckiej. Ugruntował swoją wysoką pozycję znakomitymi występami w Wiener Staatsoper, w której śpiewa od 2009 roku, oraz trzema wagnerowskimi płytami, nagranymi pod batutą Christiana Thielemanna (Pierścień Nibelunga / Alberyk), Marka Janowskiego (Pierścień Nibelunga / Wotan) i sir Simona Rattle’a (Złoto Renu / Alberyk).

Studiował aktorstwo w Państwowej Wyższej Szkole Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi, śpiew solowy w Akademii Muzycznej im. Fryderyka Chopina w Warszawie i w Hochschule für Musik Carl Maria von Weber Dresden w klasie Christiana Elßnera. Debiutował jako aktor w filmie Pierścionek z orłem w koronie Andrzeja Wajdy, następnie występował w Polsce w licznych produkcjach filmowych, telewizyjnych i teatralnych. Pracował też jako reżyser teatralny.

Tomasz Konieczny był stypendystą m.in. Ministra Kultury i Sztuki (1997) i Alfred Toepfer Stiftung (1998–2000). Zdobył II nagrodę w Międzynarodowym Konkursie Wokalnym im. Antonína Dvořáka w Karlowych Warach (1998) oraz Arnold-Petersen-Preis za wyjątkowe osiągnięcia artystyczne w Nationaltheater Mannheim (2004). Na wniosek dyrekcji Wiener Staatsoper artysta otrzymał prestiżowy tytuł Österreichischer Kammersänger (2019).

Jako śpiewak operowy zadebiutował w partii Figara w Weselu Figara Mozarta w Teatrze Wielkim w Poznaniu (1997). W Niemczech po raz pierwszy pojawił się na scenie Oper Leipzig w roli Kecala w Sprzedanej narzeczonej Smetany (1999). Od tamtej pory wystąpił w wielu najważniejszych teatrach operowych Europy, Ameryki Północnej i Azji. W 2019 roku zadebiutował na scenie Metropolitan Opera w roli Alberyka w Złocie Renu Wagnera, zdobywając ogromne uznanie krytyki i publiczności.

W bogatym repertuarze artysty znajdują się przede wszystkim partie z oper Richarda Wagnera, Wolfganga Amadeusa Mozarta, Richarda Straussa, ale też Giuseppe Verdiego, Benjamina Brittena, Dmitrija Szostakowicza czy Claude’a Debussy’ego. Wykonuje także dzieła oratoryjne oraz pieśni. Śpiewał pod batutą takich wybitnych dyrygentów, jak Ádám Fischer, Antoni Wit, Peter Schneider, Christoph Eschenbach, Kent Nagano i Franz Welser-Möst. Gościł na wielu prestiżowych festiwalach, m.in. w Salzburgu, Bayreuth, Edynburgu i w Warszawie.

 

[2022]